اورسولا فون درلاین

به گزارش مجاهدت از مشرق، رهبران کشورهای عضو اتحادیه اروپا در نشست امروز (پنجشنبه) در بروکسل با تصویب این سند، گامی تازه برای بازتعریف سیاست‌های دفاعی قاره برداشتند؛ اقدامی که اگرچه در ظاهر به‌ منظور افزایش تاب‌آوری و خودکفایی نظامی اروپا طراحی شده، اما در عمل نشانه‌ای از تداوم وابستگی ساختاری این اتحادیه به پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) است.

در بیانیه پایانی نشست آمده است که هدف از این برنامه، ارتقای توان اروپا برای واکنش سریع و هماهنگ به تهدیدهای امنیتی، افزایش ظرفیت تولید تجهیزات دفاعی و تقویت همکاری‌های صنعتی درون قاره است. این بیانیه بر لزوم سرمایه‌گذاری مشترک در سامانه‌های تسلیحاتی و هماهنگی سیاست‌های خرید نظامی کشورهای عضو تأکید می‌کند.

کایا کالاس مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در این باره گفت: «هدف ما روشن است؛ باید توان خود را برای بازدارندگی و پاسخ‌گویی به تهدیدها تقویت کنیم. جنگ در اوکراین نشان داد که اروپا باید در حوزه دفاعی سریع‌تر، منسجم‌تر و آماده‌تر باشد.»

از سوی دیگر، اورسولا فون‌درلاین رئیس کمیسیون اروپا با استقبال از تصویب این نقشه‌ راه اظهار کرد: «صنایع دفاعی اروپا باید به سطحی از ظرفیت برسند که بتوانند نه‌ فقط از اوکراین بلکه از کل قاره دفاع کنند. سرمایه‌گذاری‌های مشترک در تولید مهمات و تسلیحات گامی در جهت خودکفایی دفاعی ما است.»

اما تحلیلگران بر این باور هستند که در پسِ این شعارها، واقعیت‌های دشواری نهفته است. نخست آنکه، مفهوم «استقلال راهبردی اروپا» که از زمان ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ بارها تکرار شده، همچنان در حد شعار باقی مانده است. برنامه جدید، عملاً اروپا را به سمت انطباق کامل با سیاست‌های ناتو سوق می‌دهد، درحالی‌که ناتو خود تحت رهبری آمریکا است و تصمیم‌های کلیدی آن خارج از بروکسل گرفته می‌شود.

دوم، تأمین مالی این طرح چالشی جدی برای کشورهای عضو است. اجرای نقشه‌ راه دفاعی تا سال ۲۰۳۰ به بودجه‌های کلانی نیاز دارد که بسیاری از دولت‌های اروپایی در شرایط کنونی توان پرداخت آن را ندارند. افزایش هزینه‌های نظامی در حالی مطرح می‌شود که اقتصاد اروپا با تورم بالا، رکود صنعتی و بحران انرژی مواجه است.

از دید برخی ناظران، تصویب این نقشه‌ راه بیش از آن‌که نشانه «قدرت‌گیری» اروپا باشد، تلاشی برای نمایش وحدت در برابر تردیدها درباره کارآمدی اتحادیه است. اختلافات داخلی میان اعضای بزرگ و کوچک از جمله فرانسه، آلمان و لهستان درباره شیوه تأمین مالی و اولویت‌های نظامی، مانعی اساسی بر سر راه تحقق اهداف این طرح به شمار می‌رود.

در سطح سیاسی نیز منتقدان هشدار داده‌اند که تمرکز افراطی بر نظامی‌سازی، می‌تواند موقعیت دیپلماتیک اروپا را تضعیف کند. برخی تحلیلگران یادآور شده‌اند که قاره‌ای که روزگاری «قدرت نرم» خود را منبع نفوذ جهانی می‌دانست، اکنون با شتاب به سوی وابستگی نظامی حرکت می‌کند.

با این همه، رهبران اروپایی در بیانیه خود وعده داده‌اند که تا سال ۲۰۳۰ ظرفیت تولید مهمات، پهپاد و سامانه‌های پدافند هوایی در داخل اتحادیه را دو برابر کنند. اتحادیه همچنین قصد دارد سازوکاری برای هماهنگی بیشتر میان شرکت‌های دفاعی و نهادهای مالی ایجاد کند تا پروژه‌های تسلیحاتی با سرعت بیشتری اجرا شوند.

به هر روی، ناظران معتقدند که نقشه‌ راه دفاعی جدید، اگرچه در ظاهر گامی برای تقویت امنیت اروپا معرفی می‌شود، اما در عمل ممکن است این قاره را بیش از پیش در چارچوب استراتژی‌های ناتو محصور کند؛ روندی که به گفته تحلیلگران، «استقلال دفاعی اروپا» را به یک آرمان دور از دسترس بدل کرده است.

به گزارش مجاهدت از مشرق، شارل میشل رئیس شورای اروپا امروز پنجشنبه در جمع حدود ۵۰ رهبر اروپایی دیگر در نشست بوداپست از دونالد ترامپ خواستند که به حمایت آمریکا از اوکراین ادامه دهد.

میشل با متهم کردن ضمنی روسیه و چین به «سلطه جویی» گفت: «آنها [آمریکایی‌ها] می‌دانند که وقتی با رژیم‌های سلطه‌جو درگیر می‌شویم، به نفعشان است که قاطعیت نشان دهند. اگر آمریکا در برابر روسیه ضعیف بود، چه معنایی برای چین داشت؟»

اورسولا فون‌درلاین رئیس کمیسیون اروپا نیز اظهار داشت: اکنون مسئولیت بر عهده اتحادیه اروپا است که متحد شود. هیچ کشور عضو اتحادیه اروپا به تنهایی نمی‌تواند چالش‌های پیش رو را مدیریت کند.

وی در مورد اوکراین نیز با متهم کردن روسیه گفت: «این به نفع همه ماست که مستبدان این جهان، پیام بسیار روشنی دریافت کنند که حق با کسی که قدرت دارد، نیست، بلکه حاکمیت قانون مهم است».

بر اساس این گزارش، بسیاری از رهبران اروپایی اعلام کردند که مشتاقانه منتظر همکاری با ترامپ هستند. ویکتور اوربان نخست‌وزیر مجارستان که میزبان این نشست بود، یکی از معدود متحدان نزدیک ترامپ در میان رهبران اروپایی است.

این در حالی است که دیگر رهبران اروپایی در مورد نگرانی‌های خود از جمله در مورد تجارت جهانی و رفتار تند ترامپ با متحدان خود، صریح بودند.

پتری اورپو نخست‌وزیر فنلاند نگرانی خود درباره چشم‌انداز یک جنگ تجاری را ابراز و تاکید کرد: «نباید اجازه داد که این جنگ اتفاق بیفتد. بیایید اکنون تلاش کنیم که بر سیاست آتی آمریکا و ترامپ تاثیر بگذاریم تا او خطرات موجود را درک کند».

خبرگزاری «رویترز» در گزارش خود پیروزی ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا را خبر خوبی برای اروپایی‌ها ندانست و نوشت: بازگشت ترامپ به کاخ سفید، اروپا را از نظر اقتصادی و سیاسی، متزلزل می‌کند.

رویترز با بیان اینکه رهبران اتحادیه اروپا امیدوارند ترامپ تمامی تهدیداتش را عملیاتی نکند، افزود: در صورتی که ترامپ این تهدیدها را اجرایی کند، اعضای اتحادیه اروپا به خاطر اختلافات عمیق داخلی، قادر به مقابله با شوک حاصل از آن نخواهند بود.

این رسانه انگلیسی زبان، جنگ احتمالی تعرفه ها علیه اروپا در حوزه اقتصادی و پایان دادن به حمایت نظامی از اوکراین در حوزه نظامی را ۲ پیامد مشخص پیروزی ترامپ برای اروپایی ها ارزیابی کرد.

دونالد ترامپ نامزد جمهوری‌خواهان و رئیس جمهور سابق آمریکا توانست در انتخابات ریاست جمهوری ۵ نوامبر ۲۰۲۴ (۱۵ آبان ۱۴۰۳) بر رقیب دموکرات خود پیروز شود و به عنوان چهل و هفتمین رئیس جمهور آمریکا پس از یک دوره غیرمتوالی دوباره به کاخ سفید راه یابد.