دارالولایه سیستان

به گزارش مجاهدت از دفاع‌پرس از زاهدان، حضور معنوی خانواده‌های شهیدان دارالولایه سیستان در گلزار شهدای زابل در روز عاشورا، حماسه‌ای دوباره از وفاداری به راه حسین (ع) و تداوم خط سرخ شهادت را رقم زد.

صبح دهم محرم، همزمان با سراسر کشور، مردم دیار شهیدپرور سیستان در سوگ سیدالشهدا (ع) اشک ماتم ریختند، اما در میان این سوگواری‌ها، صحنه‌ای در گلزار شهدای زابل رقم خورد که فراتر از یک آیین، نماد عینی ایمان، ایستادگی و عهد تاریخی یک ملت بود.

خانواده‌های معظم شهدا، با چادر‌های مشکی و قاب‌های عکس در دست، کنار مزار فرزندان شهیدشان ایستادند، اشک ریختند، فاتحه خواندند و با صدایی آرام، بیعت دوباره‌ای با حسین زمان سر دادند.

فضای گلزار شهدای زابل از نخستین ساعات صبح عاشورا آکنده از عطر گل، نوای زیارت عاشورا و زمزمه‌های مادران و پدران شهیدی بود که آمده بودند تا از زبان فرزند شهیدشان، به امام حسین (ع) سلام دهند.

یکی از مادران شهید با صدایی لرزان گفت: پسرم هم مثل علی‌اکبر، بی‌سر برگشت. من اینجا می‌آیم تا بگویم هنوز پشتم به عباس (ع) و حسین (ع) گرم هست.

حضور پدران و مادران، همسران و فرزندان شهدا در این مراسم، جلوه‌ای بی‌نظیر از ایمان عمیق مردم سیستان به راه امام حسین (ع) بود. آنان نشان دادند شهادت در این سرزمین، پایان یک زندگی نیست، آغاز یک مأموریت تاریخی هست.

در گوشه‌ای، کودکی با شال مشکی، قاب عکس پدر شهیدش را در آغوش گرفته بود. مادرش گفت: امروز آمدیم اینجا که به فرزندم بگویم پدرت راه حسین (ع) را رفت و تو باید راهش را بشناسی.

در بخش دیگری از گلزار، هیئتی از جوانان بسیجی سیستان، هم‌نوا با خانواده‌های شهدا، زیارت وارث قرائت کردند. صدای “لبیک یا حسین” از دل مزار‌ها برخاست و به گوش آسمان رسید؛ گویی شهدا نیز در عاشورای امسال حاضر بودند و با کاروان حسین (ع) همراهی می‌کردند.

در حالی که رژیم صهیونیستی با جنایات اخیر خود بار دیگر چهره واقعی‌اش را به جهانیان نشان داده و شهدای مدافع امنیت کشورمان در هفته‌های اخیر به دست دشمنان به خون غلطیده‌اند، خانواده‌های شهدا در زابل با این حضور معنادار خود، نشان دادند که فرزندانشان هنوز در خط مقدم مقاومت‌اند؛ حتی اگر جسمشان در خاک آرمیده باشد.

حضور خانواده‌های معظم شهدا در روز عاشورا در گلزار شهدای زابل، تنها یک آیین عاطفی نبود؛ بیانیه‌ای خاموش، اما کوبنده از وفاداری مردم سیستان به راه حسین (ع)، انقلاب اسلامی و ولایت بود. آنان نشان دادند که این خاک، همچنان زنده هست؛ همچنان در صف اول دفاع از اسلام ایستاده هست.

انتهای پیام/

به گزارش مجاهدت از دفاع‌پرس از زاهدان، تعزیه‌خوانی در دارالولایه سیستان، فراتر از یک آیین مذهبی، نماد پویایی فرهنگ عاشورایی و چراغ هدایت نسل‌های حاضر و آینده هست. این میراث کهن، با عشق و ارادت به اهل بیت (ع) سینه‌به‌سینه در میان مردم سیستان حفظ شده و به‌عنوان یکی از مهم‌ترین سنت‌های مذهبی–فرهنگی جنوب شرق ایران شناخته می‌شود.

پیشینه تاریخی تعزیه در سیستان

بر اساس منابع تاریخی از جمله سفرنامه‌های قاجاری و پژوهش‌های مردم‌شناسی، تعزیه در سیستان دست‌کم به دوره صفویه بازمی‌گردد و در دوران قاجار و پهلوی اول به اوج شکوفایی رسیده هست. برخلاف تصور رایج که تعزیه را مختص مناطق مرکزی ایران می‌داند، اسناد نشان می‌دهد سیستان به‌دلیل پیوند عمیق مردم با شعائر حسینی، یکی از کانون‌های فعال تعزیه در جنوب شرق کشور بوده هست. 

حسین بقال‌اصفهانی در کتاب * «تعزیه در ایران» * به مناطق سیستان از جمله زابل، قلعه‌نو و دوست‌محمد به‌عنوان مراکز سنتی اجرای تعزیه اشاره کرده هست.

حسینیه‌ها؛ صحنه‌های زنده تعزیه

پیش از گسترش رسانه‌های مدرن، حسینیه‌های تاریخی سیستان مانند *حسینیه آل‌عباس زابل* و حسینیه‌های روستایی، نه‌تنها محل عزاداری، بلکه صحنه اصلی اجرای مجالس تعزیه بودند. به گفته پیشکسوتان، تعزیه‌های سیستان با حضور سوارکاران محلی، شمشیر‌های واقعی و نقالی‌های دقیق در میدان‌های خاکی یا جلوی خانه‌ها برگزار می‌شد.

نقش خانواده‌ها در انتقال تعزیه

تعزیه در سیستان جنبه‌ای خانوادگی و بین‌نسلی دارد. خاندان‌های مذهبی در زابل، زهک و هامون، نقش‌خوانی‌ها را نسل‌به‌نسل به فرزندان خود آموزش داده‌اند. شخصیت‌هایی مانند حضرت عباس (ع) و حر با ابهت خاصی توسط مردان محلی اجرا می‌شوند. 

یک جوان سیستانی گفت:  «تعزیه فقط بازسازی وقایع کربلا نیست، بلکه آموزش مکتب اسلام و عشق به امام حسین (ع) هست. این نمایش‌ها به ما می‌آموزد چگونه در برابر ظلم بایستیم.»

خانمی سالمند نیز با اشک گفت: «هر بار مصائب اباعبدالله (ع) را می‌بینم، قلبم می‌سوزد. وظیفه ماست که راه امام حسین (ع) را ادامه دهیم و این درس‌ها را به نسل‌های بعد منتقل کنیم.» 

تعزیه؛ دانشگاه ایثار و شجاعت

محمد محبی، پیشکسوت تعزیه‌خوانی در بنجار، با تأکید بر تأثیر عمیق تعزیه گفت: «تعزیه فقط نمایش نیست، یک دانشگاه هست. در آن درس ایثار، شجاعت و عشق می‌آموزیم.»

 وی افزود: «تعزیه از روضه اثرگذارتر هست، چون تماشاگر صحنه‌ها را می‌بیند و حس می‌کند.»

بازیگری که ۲۸ سال نقش “مخالف” را ایفا می‌کند، گفت: * «اشعار تعزیه پر از غم هست و اگر به معانی آنها توجه کنیم، عمق فاجعه را درک می‌کنیم. عشق به امام حسین (ع) ما را پای این کار نگه داشته هست.» * 

چالش‌ها و امید‌ها 
اگرچه تعزیه در سال‌های اخیر به‌دلیل مهاجرت، کمبود حمایت و تغییر سبک سوگواری کم‌رنگ‌تر شده، اما در دل مردم سیستان به‌عنوان نماد حماسه و وفاداری زنده مانده هست. پاسداشت این آیین، احیای بخشی از تاریخ مذهبی–فرهنگی جنوب شرق ایران هست. 

انتهای پیام/