محمدرضا تاجیک

سرویس سیاست مشرق _ محمدرضا تاجیک، از فعالان و تئوریسین‌های اصلاح‌طلب اخیراً در یک گفتگوی تفصیلی با روزنامه شرق به تشریح دیدگاه‌های خود درباره سیاست روز ایران و دولت پزشکیان پرداخت.

تاجیک در بخشی از این گفتگو اما دست به ادعایی عجیب می‌زند و از کاهش محبوبیت دولت پزشکیان می‌گوید.

او در این‌باره گفته است:‌ “الان مسئله جدی ما چیزی است که در قاعده هرم جامعه می‌گذرد. اگر انتخابات با حدود پنجاه درصد شروع شد که این یک تحول تاریخی است، باید دید اکنون آمار چه می‌گوید. اکنون باید دید اقبال مردم نسبت به آقای پزشکیان چقدر تنزل کرده است. نیم‌نگاهی به نظرسنجی و آمار نهادهای وابسته به دولت نشان می‌دهد که آمارها چقدر پایین آمده. “

تاجیک در ادامه نیز پیرامون “وفاق” به عنوان مانیفست دولت پزشکیان تصریح می‌کند: به نظرم به ته کاسه وفاق هم رسیده‌ایم. توزیع قدرت انجام شد و نهادهای دولتی و حکومتی دیگر سمینار و همایش درباره وفاق برگزار نمی‌کنند، چون موضوعیتش را از دست داد. موضوعیتش این بود که تقسیم قدرت انجام شود. لایه‌های زیرینی را در بر نمی‌گرفت که بحث کنیم چگونه می‌توانیم وضعیت ذهنی منفی مردم را مرتفع کنیم که دولت و سیاست را زیبا ببینند. وقتی تقسیم قدرت انجام شد موضوعیت تئوریکش را از دست داد. چندین جلسه راهبردی در ریاست‌جمهوری برگزار شد. در دانشگاه همایش برگزار کردند چون می‌خواستند درباره وفاق فیلسوفی کنند. [۱]

*ادعای کاهش محبوبیت پزشکیان و کم شدن اقبال مردم نسبت به او باید همراه با آمار و اسناد بیان می‌شد که نشده است.

در واقع اگرچه تاجیک ادعا می‌کند که این حرف را بر اساس “نظرسنجی نهادهای وابسته به دولت” مطرح کرده لکن باید به نام آن نهاد و مشخصات نظرسنجی ادعا شده نیز اشاره می‌کرد که نکرده است.

در واقع مسئله بر سر بلایی است که چپ‌های نانجیب قصد دارند بر سر دولت پزشکیان بیاورند!

کسانی در اردوگاه اصلاحات که از روز اول هم دلشان با پزشکیان و صداقت‌های او صاف نبود و از همین رو از ابتدا شروع به سنگ‌اندازی در مسیر او کردند.

از تکّه‌پرانی به مانیفست نجیبانه وفاق تا سکوت در قبال دستاوردهای پزشکیان.

ما نمی‌دانیم ادعای تاجیک درباره کاهش محبوبیت پزشکیان درست است یا خیر!؟ اما این را می‌دانیم که امروز برخی منصوبان اصلاح‌طلب دولت که در بزنگاه‌ها حضور دارند؛ ‌ صراحتا در قبال خدمات دولت و پزشکیان سکوت کرده‌اند و در پازل چپ‌های نانجیب برای سابوتاژ ذهن جامعه بازی می‌کنند.

در این باره البته باید به ابعاد دیگر بازی چپ‌های نانجیب در قبال پزشکیان نیز اشاره کرد که چطور با کنایه او را “گزینه نظام” خطاب می‌کنند و حتی از این گفتند که اگر مردم (منظور جامعه رأی اصلاح‌طلبان تندرو است) این پزشکیان و این کابینه را می‌شناختند هرگز به او رأی نمی‌دادند! [۲]

آنها در این مسیر بدخواهی حتی تأکید کردند که برخی وزرای پزشکیان قصد زمین‌گیر کردن دولت را دارند. [۳] و پزشکیان نباید علنا از اطاعت از رهبری نظام حرف بزند. [۴]

طبعا این بازی که ابتدای آن بدنام کردن پزشکیان و حتی زمین‌زدن دولت اوست و پایانش “فتنه اقتصادی علیه نظام اسلامی”؛ تا روز تحقق هدفش تمام نخواهد شد و کسی هم بیش از دکتر پزشکیان نخواهد توانست در این وادی برای دولت و دستاوردهایش دلسوزی کند.

دولت پزشکیان اگر می‌خواهد از این بازی جان سالم به در ببرد راهی ندارد جز خدمت بیشتر به مردم، ذره‌بین گذاشتن روی اکیپ اطلاع‌رسانی دولت و البته حرکت در چارچوب‌های معقول نظام.

۳ گزینه‌ای که باطل‌السحر نقشه چپ‌های نانجیب محسوب می‌شود و اجازه نانجیبی علیه دولت و خدمت به مردم را از آنها سلب می‌کند.

تاجیک مقوله وفاق را نیز در چارچوب پارادایم نانجیبی و ذهن سمینارزده خود تحلیل کرده و با تقلیل مسئله وفاق به اعطای پست‌های دولتی؛ نخواسته دستاوردهای این رویکرد نجیبانه دولت را ببیند.

دستاوردهایی که با التزام سایر سران قوا و سیاسیون اصولگرا به تز وفاق عملی شد و در قالب‌هایی مثل کاهش ۱۰ درصدی تورم، تسهیل قانون اعطای کالابرگ به مردم، اجازات رهبری به دولت برای برداشت از صندوق توسعه، کاهش تنش‌ها در بحث مذاکره با آمریکا، امن‌تر شدن فضای سیاسی کشور برای طرح انتقادات و رأی‌آوری تمامیتی کابینه پزشکیان خود را نشان داد.

طبعا بدخواهان مردم و دولت قصد ندارند این نتایج و دستاوردها که حاصل التزام عملی بزرگان سیاست ایران به وفاق بوده است را ببینند یا وجودشان را تأیید کنند!

در اینجا بایستی دقت شود که همانطور که دکتر حداد عادل هم زمانی تصریح کرد؛ بدخواهان مردم فقط در میان چپ‌های نانجیب نمی‌لولند و در اردوگاه راست هم می‌توان پی‌جوی آنان شد. [۵]

کسانی مثل تندروهای عدالتخواه و منحرف و یا لشکر سایبری یک سخنران مدعی ارتباط با غیب که در برخی تاریکخانه‌ها خزیده‌اند و “وفاق بخاطر خدمت به مردم” را برنمی‌تابند. کسانی که جدای از انکار خدمات نظام به مردم؛ در پی مسدود کردن رواناب‌های جاری در سیاست و اجرائیات کشور هستند.

دلسوزان کشور و مردم باید در مقابل این ۲ جماعت بدخواه لانه کرده در ۲ اردوگاه راست و چپ؛ سنگر بسازند و اسلحه از دست زنگی مست بستانند.

***

1_https://www.sharghdaily.com/fa/tiny/news-1010226

2_mshrgh.ir/1664409

3_mshrgh.ir/1672207

4_mshrgh.ir/1713728

5_mshrgh.ir/1652260

سرویس سیاست مشرق – پس از برگزاری انتخابات آمریکا و پیروزی دانلد ترامپ در این کشور؛ تحلیل‌های مختلفی را در داخل ایران شاهد بوده‌ایم.

در میان اما کسانی از جریان “چپ ایرانی” یا همان اصلاح‌طلبان؛ رویکرد عجیبی را اتخاذ کرده‌اند که شبهاتی را برانگیخته است!

پیش از این و چند روز قبل بود که محمدرضا تاجیک، از تئوریسین‌های اصلاحات طی یادداشتی در اشاره به پیروزی ترامپ خواستار مذاکره با آمریکا شد.

او با بیان اینکه شاید زمان آب‌شدن یخ‌های روابط خارجی ما، به‌ویژه رابطۀ با آمریکا فرارسیده باشد، گفته بود: می‌دانیم استراتژیِ «هنر معاملۀ» ترامپ، به‌نوعی با «هنر بداهه‌سرایی» عجین است و می‌دانیم این بداهه‌سرایی، چهره‌ای ژانوسی(آب و آتش) دارد. این‌که ایرانِ امروز و فردا از کدامین چهرۀ بداهه‌سرایی ترامپی نصیب ببرد، ربط تنگاتنگ و معنادار با تمایل و ارادۀ به بداهه‌سرایی رهبران آن در شرایط کنونی، از یک‌سو، و شیوه و روش این بداهه‌سرایی، از سوی دیگر، دارد. به‌عنوان کلام آخر، به اصحاب تصمیم و تدبیر امروز می‌گویم: گریز و گزیری از این بداهه‌سرایی، چه امروز و چه فردا، ندارید.[1]

بخش عجیب این تحلیل آنجاست که اصلاح‌طلبان همواره به سیاست‌های دموکرات‌ها علاقمند بودند و جمهوریخواهانی که ترامپ هم برخاسته از آنان است؛ جایی در مواضع ابراز شده اصلاح‌طلبان نداشتند. فلذا این نرم شدن یک‌شبه چندان قابل پذیرش نیست.

محمدجواد حق‌شناس، دیگر فعال اصلاح‌طلب است که به تازگی از تفاوت‌های ترامپ 2024 گفته است.

او در مصاحبه با اعتماد در این باره می‌گوید: مواجهه مسوولان ایرانی با دولت جدید آمریکا نباید بر اساس شناختی باشد که از 4 سال نخست ریاست‌جمهوری ترامپ شکل گرفته است. در آن برهه، ترامپ تازه پا به عرصه سیاسی گذاشته بود. ترامپ مدل 2016 تا 2020 با ترامپ امروز که یک دوره تجربه ریاست‌جمهوری و یک دوره تجربه شکست در انتخابات ریاست‌جمهوری و…را در کارنامه دارد، تفاوت‌های ماهوی دارد. این چهره که اولویت‌های سیاست خارجی روشنی دارد، می‌تواند فضای متفاوتی را برای تصمیم‌گیری و سیاست‌گذاری در جمهوری اسلامی فراهم سازد. در واقع ترامپ امروز ترامپ مدل 2016 نیست.

حق‌شناس می‌افزاید: مواضع جدید ترامپ هم با گذشته تفاوت‌های بسیاری دارد. مثلا او عنوان می‌کند به دنبال تغییر حکومت در ایران نیست. از طرف دیگر، بن‌بستی که تیم راستگرا و افراطی حاکم در تل‌آویو شکل داده‌اند ترامپ را مجاب خواهد کرد که رویکرد متفاوتی را در خصوص ایران در پیش بگیرد. ترامپ رسما اعلام کرده آغازگر و ادامه‌دهنده هیچ جنگی نخواهد بود. این مواضع و اظهارات نباید از دید تحلیلگران و سیاستگذاران ایرانی دور بماند. در کنار این گزاره‌ها، نباید فراموش کرد که فضای منطقه خاورمیانه رنگ و بوی متفاوتی پیدا کرده است. وقتی عربستان و سایر کشورهای عربی رسما از مواضع ایران دفاع کرده و خواستار پایان دادن به تنش‌های منطقه‌ای می‌شوند، یعنی وضعیت جدیدی حاکم شده است. از سوی دیگر اولویتی که ترامپ در حوزه سیاست خارجی برای حل و فصل تنازعات میان چین و امریکا دارد، امکانات تازه‌ای را برای بازیگری ایران فراهم می‌کند.

او سپس با تأیید تلویحی مذاکره با آمریکا و در ادامه خوشبینی‌های خود تصریح می‌کند: این رویکرد به خصوص پس از تغییرات در دولت ایران و در پیش گرفتن دیپلماسی واقع‌گرایانه دورنمای تازه‌ای را در بخش سیاست خارجی نوید می‌دهد. ایران طی 4سال آینده می‌تواند به جای سیاست تقابلی و مبتنی بر تعارض با امریکا به سمت رویکرد منفعت‌محور و به دور از تعارض گام بردارد. سیاست‌هایی که گرفتاری‌های ایران را در بخش‌هایی چون رفع تحریم‌ها، فروش نفت و واردات و صادرات، حل معضل مهاجرت نخبگان و مهاجرت نیروی انسانی متخصص و…کاهش می‌دهد و چشم‌انداز متفاوتی را پیش روی ایران می‌گشاید.[2]

این دسته از اصلاح‌طلبان نمی‌دانند در منتهای خوشبینی‌های مفرط آنها چیزی جز دردسر و ناراضی‌تراشی وجود ندارد.

این خوشبینی‌های مفرط و تغییرات یک‌شبه در حالی است که نظام جمهوری اسلامی ایران و در رأس آن ولایت فقیه؛ همواره و حتی در زمانی که چپ‌های ستادی ضد آمریکایی‌ترین موجودات جهان بودند نیز در سمت عقلانیت، مذاکره و کاهش تنش قرار داشتند. تاریخی روشن و قابل اثبات که نه از خوشبینی مفرط این روزهای برخی چپ‌ها اثری در آن است و نه از رفتارهای هیستریک رفقای سفارت‌نورد همین جریان در دهه 60!

نظام اسلامی نشان داده است که بعنوان رأس هژمونی ایران؛ پاسخ دشمنی را با مقاومت می‌دهد و پاسخ احترام متقابل و حفظ منافع را با احترام.

باید تصریح کرد که خوشبین‌های این روزها به آمریکا و مذاکره طیفی هستند که یکسوی آنها ساده‌لوحان قرار دارند و سوی دیگر افراد مغرض!

ساده‌دلانی که نه از بی‌تغییری سیاست‌های رؤسای جمهور آمریکا نسبت به ایران درس می‌گیرند و نه از عدم پایبندی آمریکا به توافقاتی مثل برجام.

تکلیف مغرضان هم که البته مشخص است…

در این میان امر واضح آن است که نباید عزت و حکمت و مصلحت و منافع را به دست این ساده‌دلان و آن مغرضان پیش برد.

ترامپ نیز یکی مثل 40 و چند رئیس‌جمهور سابق آمریکاست که قصد دارد سیاست‌های استکباری هیئت حاکمه این کشور را به پیش ببرد و از ضربه زدن به ایران و ایرانی هم هیچ اِبایی ندارد.

اگر هم می‌گوید قصد جنگ یا براندازی ندارد؛‌ به این دلیل است که نمی‌تواند با هژمونی ایران پنجه در پنجه بیافکند. نه اینکه نمی‌خواهد!

خصلت‌های فردی او نیز بنا به تجربه هیچ تأثیری در این استکبارپیشگی ندارد و صحبت کردن از ترامپ 2016 و ترامپ 2024 ناشی از نبود شناخت تاریخی نسبت به حکومت آمریکا و یا قصد و نیت‌های دیگر است!

اینکه در این هنگامه، منافع ایران چگونه تأمین خواهد شد؛ مصلحتی است که خواص آگاه باید درباره آن اقتراح کنند و ولی فقیه باید آنرا تشخیص دهد.

ساده‌لوحی و غرض‌ورزی در این میانه هیچ جایی نخواهد داشت.

***

1_mshrgh.ir/1661291

2_https://www.etemadnewspaper.ir/fa/main/detail/225175

سرویس سیاست مشرق _ “محمدرضا تاجیک”، از تئوریسین‌های ستادی جریان چپ است که به همراه سایر همقطاران خود طی هفته‌های اخیر و در قبال انتخابات سکوت کرده بود.

تاجیک اما اخیرا سکوت خود را شکست و در مصاحبه با جماران به ترسیم وضعیت اصلاح‌طلبان و نامزدی پزشکیان پرداخت.

او اگرچه در بخش پایانی این گفت‌وگوی خود ادعا می‌کند که پزشکیان بیشترین رأی را دارد اما در لابه‌لای گفت‌وگو جملات مهمی را درباره اصلاح‌طلبان و نامزد آنها بیان می‌کند.

آنچه که می‌خوانید بخش‌هایی از گفت‌وگوی تاجیک در این باره است:

_(در بیان یک احتمال پیرامون پزشکیان) : فردی را وارد صحنه کرده‌اند که مطمئن هستند که از چارچوب‌ها و خطوط قرمز عدول نخواهد کرد، در روند کنونی گسست معناداری ایجاد نخواهد کرد، از ایستارها، هنجارها و قواعد عبور نخواهد کرد، فردی که استقلال خود را دارد، فردی که می‌تواند قومیت‌ها را به شکلی به حرکت درآورد، فردی که می‌تواند در میانه اصولگرایان و اصلاح‌طلبان بایستد و آن‌ها را پیرامون خود ساماندهی کند. اگر بخواهم با بیان بزرگی تصویری از این سناریو به‌دست دهیم، باید بگوییم که یک نوع «ادغام حذفی» پیشتر انجام شده است. بدین معنا که فرد در یک منظومۀ گفتمانی-سیاسی ادغام شده و امروز کاری که باید را انجام می‌دهد.

_چه باید کرد زمانی که از یک سو، فضای کنشگری فضای محدود و محصوری است، و از سوی دیگر، خودِ کنشگر(اشاره به پزشکیان) نمی‌خواهد یا نمی‌تواند خارج از چارچوب حرکت کند، نمی‌خواهد یا نمی‌تواند در و دریچه‌ای را بگشاید، نمی‌خواهد یا نمی‌تواند گسستی ایجاد کند، نمی‌خواهد یا نمی‌تواند گفتمان و جریان متفاوت و نویی ارائه کند، بلکه می‌خواهد تنها آنچه مغفول و مسکوت مانده و بالفعل نشده را فعال کند. اینکه در این سطح چگونه می‌توان آن قشر خاکستری خاص را به حرکت درآورد، برای من اکنون قابل تحلیل نیست.

_بالاخره نه اصلاح‌طلبان روح جدیدی در خود دمیده‌اند و نه کالبدی که در آن می‌خواهند رسوخ کنند، کالبدی است که آنان را زنده نگه دارد. لذا چندان نمی‌توانند در با صورت و سیرت متفاوت و نو و قابل اجماع بروز و ظهور داشته باشند. توجه داشته باشیم انتخاب گزینه‌های انتخاباتی اصلاح‌طلبان در شرایط کنونی، یک گام به جلو در جریان اصلاح‌طلبی نیست، بلکه یک گام به عقب این جریان است. گزینه‌های مطرح‌شده، هیچ‌یک در جریان اصلاح‌طلبی آوانگارد محسوب نمی‌شوند و به سقف این جریان نچسبیده‌اند، بلکه جایگاهی در میانه‌های جریان اصلاح‌طلبی قابل تعریف هستند. [1]

*صحبت‌های تاجیک درباره رخوت جامعه رأی اصلاح‌طلبان و خنثی بودن پزشکیان بسیار محل تأمل است.

خاصّه از این حیث که تاجیک یک اصلاح‌طلب معمولی نیست و بلکه یک “چپ ستادی” است.

اگرچه تاجیک در همین صحبت‌ها نیز از ژن اصلاح‌طلبی خود تأثیر پذیرفته و ادعا می‌کند که پزشکیان بیشترین رأی را دارد اما پر واضح است که او نظر مثبتی به پزشکیان ندارد و مهمتر آنکه جامعه رأی اصلاح‌طلبان را نیز کنشگر تأثیرگذار ارزیابی نمی‌کند.

ما البته در رویکرد تحلیلی خود هرگز نفیا یا اثباتا نظری پیرامون مثبت یا منفی بودن حرف‌های تاجیک نداریم لکن از منظر کنشگری سیاسی و فهم مختصات وضع موجود؛ سخنان آقای تاجیک بسیار حائز اهمیت است…

آقای پزشکیان هرگز چیزی خارج از فضای ترسیم شده از سوی تاجیک نیست و به نظر می‌رسد جامعه آرای اصلاح‌طلبان نیز متوجه این حقیقت شده‌اند که پزشکیان نه تنها خارج از هیچ قاعده‌ای حرکت نخواهد کرد بلکه رویکردهای او با بخش اعظمی از مطالبات اصلاح‌طلبان در تضاد است.

دقت شود که همین مختصات پیش گفته در سخنان تاجیک و تحلیل ماست که سردی محرزی را بر اردوگاه اصلاحات عارض کرده و شاهدیم که هیچ‌یک از بزرگان ستادی جریان اصلاحات نه تنها تا این لحظه حمایت خاصی از پزشکیان نکرده‌اند (و برای این مسئله هم دیگر شاید دیر شده است!) بلکه حتی همانطور که می‌بینیم در نقد او نیز سخن می‌گویند.

در نگریستن به احتمالات سیاسی باید به این گزینه هم توجه کرد که با توجه به مضامینی شبیه به آنچه که تاجیک گفته است؛ ‌ شاید پزشکیان با این وسوسه و تشویق مواجه شود که طی روزهای آینده و برای رأی آوردن؛ سخنان تندی را بر زبان بیاورد.

وسوسه‌ها و تشویق هایی که خبرهایی مثل حضور علی تاجرنیا، از متهمان فتنه 88 در ستاد پزشکیان آنها را تقویت می‌کند.

***

1_https://www.jamaran.news/fa/tiny/news-1634852