The Conjuring

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا «آخرین مراسم» نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟/ واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!



دنیای «احضار» که با نبوغ جیمز وان متولد شد، اکنون با فیلم «آخرین مراسم» به نقطه‌ای رسیده که مرز بین واقعیت و ماوراء دوباره زیر سؤال می‌رود.

سرویس فرهنگ و هنر مشرق – نهمین فیلم از دنیای سینمایی «احضار» (The Conjuring) با عنوان «آخرین مراسم» یک پایان کم رمق برای این مجموعه سینمایی بود. موفقیت تجاری دنیای سینمایی «احضار» که به ابتکار «جیمز وان» آغاز شد، به‌طور گسترده مورد تحسین قرار گرفت؛ به‌طوری که برخی رسانه‌ها آن را «اولین دنیای سینمایی موفق پس از مارول» نامیده‌اند اما در ادامه راه اسپین‌ آف‌ها مورد انتقاد قرار گرفت و نتوانست به یک مجموعه سینمایی تبدیل شود.

در میان فیلم‌های ترسناک، آثاری که در حوزه‌ ماورایی (فراطبیعی) قرار می‌گیرند فیلم‌هایی که در آن‌ها شرور یا نیروی منفی موجودیت سایه‌وار دارد، حس وحشت بیشتری را در تماشاگر تقویت می‌کند و تصور مخاطب این است که اهریمنی در درون یا کنارش حلول کرده است. به همین دلیل نخستین قسمت مجموعه احضار مورد توجه قرار گرفت.

«جیمز وان» همان کیفیتی را ارائه داد که درقسمت اول مجموعه توطئه آمیز( Insidious ) نشان داده بود و تمایل به تماشای چنین آثاری را دوباره احیا کرد.

بر اساس داستان واقعی یا شایعات؟

ادوارد وارن (Edward Warren) معروف به اد (Ed) در ۷ سپتامبر ۱۹۲۶ متولد شد. لورین وارن (Lorraine Warren) در ۳۱ ژانویه ۱۹۲۷ به دنیا آمد. آن دو در سال ۱۹۴۵ با یکدیگر ازدواج کردند و در ۱۹۵۰ صاحب دختری به نام جودی شدند. اد نویسنده، سخنران و اهریمن شناسی خودآموخته بود، در حالی که لورین رویت‌گر و واسطه‌ روحی (medium & clairvoyant) به‌شمار می‌رفت.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

مشهورترین اهریمن شناسان آمریکایی، اد و لورین وارن، پرونده‌هایی را بررسی کرده‌اند که در آن‌ها به افرادی کمک کرده‌اند که ادعا می‌شد تسخیر شده‌اند، در خانه‌ای جن‌زده ساکن شده‌اند یا نیاز به اجرای مراسم جن‌گیری (exorcism) داشته‌اند.

وارن‌ها به دلیل تحقیق و بررسی در مورد ماجراهای ماورایی و خانه‌های تسخیرشده شهرت یافتند؛ از جمله پرونده‌ی تسخیر آمیتی‌ویل در نیویورک.

در طول تحقیقاتشان، آن‌ها مجموعه‌ای از اشیای مرتبط با رویدادهای ماورایی گردآوری کردند از جمله عروسک «آنابل» که در موزه‌ی ماورایی واقعی‌شان در زیرزمین خانه‌شان در مونرو، کنتیکت نگهداری می‌شد.

پس از درگذشت اد در سال ۲۰۰۶ در سن ۷۹ سالگی و لورین در سال ۲۰۱۹ در سن ۹۲ سالگی، این موزه توسط دخترشان جودی (Judy) و دامادشان تونی اسپرا (Tony Spera) اداره شد.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

این مجموعه بیش از ۲.۵ میلیارد دلار فروش جهانی داشته و ابتدا توسط جیمز وان (James Wan) و سپس مایکل چاوز (Michael Chaves) کارگردانی شد.

لورین وارن پیش از درگذشتش، به‌عنوان مشاور در دو فیلم نخست احضار حضور داشت.

آن‌ها همچنین موزه‌ی اشیای ماورایی وارن‌ها (The Warrens Occult Museum) را تأسیس کردند که در آن، اشیای بسیاری از پرونده‌هایی که بررسی کرده بودند نگهداری می‌شد — از جمله عروسک آنابل (Annabelle)، عروسک پارچه‌ای «راگدی ان» که گفته می‌شد تسخیر شده است.

البته، بسیاری از مردم نسبت به آنچه وارن‌ها ادعا می‌کردند دیده یا انجام داده‌اند تردید دارند. با این حال از آنچه که تحت عنوان خاطرات آنان عنوان شده، یک مجموعه سینمایی با چندین میلیارد سود ساخته شده است و به همین بهانه مجموعه این آثار را بررسی خواهیم کرد.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

احضار-۲۰۱۳ ( The Conjuring ) | زمان وقوع: ۱۹۷۱

اولین فیلم از مجموعه‌ «احضار» که مخاطبان را با اد و لورین وارن آشنا کرد و روایت فیلم بر پایه‌ پرونده‌ی واقعی خانواده‌ی پِرون (Perron) ساخته شده است.

در سال ۱۹۷۱، راجر پِرون (ران لیوینگستون) و کارولین پِرون (لی‌لی تیلور) با بازی) به همراه پنج دخترشان آندریا ، نانسی، کریستین، سیندی و ایپریل — به یک خانه‌ی مزرعه‌ای در ایالت رود آیلند نقل مکان کردند. طولی نکشید که در خانه اتفاقات عجیب شروع شد: صداهای مرموز، بوی تند و غیرقابل‌توضیح، و احساس حضور چیزی در سایه‌ها.

وقتی وارن‌ها از طریق محققان دیگر از این ماجرا مطلع شدند، به خانه‌ی پِرون‌ها رفتند و طبق گزارش‌ها یک جلسه‌ی احضار روح برگزار کردند، هرچند در فیلم، این رویداد به‌صورت مراسم جن‌گیری به تصویر کشیده شده است.

آندریا پِرون در گفت‌وگویی با روزنامه‌ی USA Today در سال ۲۰۱۳ توضیح داد که چه دیده است:

«مادرم شروع کرد به صحبت کردن به زبانی که از این دنیا نبود، با صدایی که صدای خودش نبود. صندلی‌اش از زمین بلند شد و او را به آن‌سوی اتاق پرتاب کرد.»

خانواده‌ی پِرون سرانجام در سال ۱۹۸۰ خانه را ترک کردند. این پرونده یکی از شناخته‌شده‌ترین تحقیقات ماورایی وارن‌ها است و پایه‌ی اصلی فیلم نخست The Conjuring محسوب می‌شوداین فیلم با کارگردانی جیمز وان (James Wan) به‌عنوان نقطه‌ی اوج دنیای احضار شناخته می‌شود.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

راهبه – ۲۰۱۸ ( The Nun ) | زمان وقوع: ۱۹۵۲

در سال ۱۹۵۲، دو راهبه در صومعه‌ی سنت کارتا در رومانی هنگام تلاش برای یافتن یک یادگار مقدس مورد حمله‌ی نیرویی نامرئی قرار می‌گیرند. یکی از آن‌ها به نام خواهر ویکتوریا می‌گریزد اما بعداً جنازه‌اش پیدا می‌شود.
دیو یا موجود شیطانی‌ای که خود را به شکل یک راهبه درآورده – والاک (Valak) – آغازگر ترس در این قسمت است. شخصی به نام فرنچی که تدارکات صومعه را می‌آورد، جسد را می‌یابد.

واتیکان کشیشی به نام پدر برک و خواهر ایرین را برای تحقیق اعزام می‌کند. در جریان حوادث، مشخص می‌شود والاک قصد تسخیر ایرین را دارد، اما فرنچی با استفاده از «خون مسیح» او را نجات می‌دهد.
در پایان، فرنچی فاش می‌کند نام واقعی‌اش موریس است؛ اما نشانه‌ی صلیب وارونه روی گردنش نشان می‌دهد او توسط والاک تسخیر شده است.

این رویداد به فیلم (احضار) متصل می‌شود: بیست سال بعد، در یک سمینار، وارن‌ها در حال تلاش برای جن‌گیری از موریس هستند — اتفاقی که باعث می‌شود لورین آینده‌ی مرگ اد را ببیند.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

آنابل۲۰۱۴ (Annabelle) | زمان وقوع: ۱۹۶۷

در سانتامونیکا، جان فرم به همسرش میا عروسکی می‌دهد. همان شب، دخترخوانده‌ی خانواده‌ی هیگینز (آنابل/جنیس) و نامزدش والدینش را می‌کشند. میا زخمی می‌شود و از عروسک متنفر است، اما عروسک دوباره نزد آن‌ها برمی‌گردد. اتفاقات شیطانی ادامه می‌یابد تا زمانی که پدر پرز تلاش می‌کند کمک کند، اما مورد حمله‌ی نیروهای شیطانی قرار می‌گیرد.
در نهایت، زنی به نام اِولین خود را فدا می‌کند تا میا و دخترش لیا را نجات دهد.
در پایان، عروسک در دست مادری دیده می‌شود که آن را برای دخترش دبی خریده — همان پرستاری که در آغاز فیلم احضار دیده می‌شود.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

آفرینش آنابل – ۲۰۱۷ ( Annabelle: Creation) | زمان وقوع: ۱۹۵۵

در سال ۱۹۴۳، عروسک‌ساز مهربانی به نام ساموئل مولینز و همسرش استر دخترشان «بی» (Bee) را در تصادف از دست می‌دهند. دوازده سال بعد، آن‌ها خانه‌شان را برای چند دختر یتیم و یک راهبه باز می‌کنند.

یکی از دخترها به نام جنیس که فلج اطفال دارد، وارد اتاقی قفل‌شده می‌شود و در آن‌جا عروسک آنابل را می‌یابد. پس از باز کردن کمد، اتفاقات ترسناک آغاز می‌شود. دیوی که در خانه است، روح آنابل را تقلید می‌کند و قصد تسخیر جنیس را دارد.
در نهایت، دیو موفق می‌شود جنیس را تسخیر کند. جنیس می‌گریزد، نام خود را آنابل می‌گذارد و توسط خانواده‌ای به نام هیگینز به فرزندی پذیرفته می‌شود.

سال‌ها بعد، او نامزدش را که به یک فرقه‌ی شیطانی تعلق دارند می‌کشند، اتفاقی که به فیلم Annabelle (۲۰۱۴) گره می‌خورد. این فیلم یکی از موفق‌ترین و ترسناک‌ترین اسپین‌آف‌های مجموعه است.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

بازگشت آنابل – ۲۰۱۹ (Annabelle Comes Home) | زمان وقوع: ۱۹۷۲

در آغاز فیلم، وارن‌ها عروسک آنابل را از پرستاران (دبی و کامیل) می‌گیرند و در اتاق اشیای ماورایی خود قرار می‌دهند.
در غیاب آن‌ها، دخترشان جودی و پرستارش مری الن همراه دوست فضولش دنیلا با کابوسی واقعی مواجه می‌شوندریال؟ چون دنیلا به اتاق اشیا می‌رود و درِ محفظه‌ی آنابل را باز می‌گذارد. روح‌های مختلفی آزاد می‌شوند، اما در پایان دختران موفق می‌شوند آنابل را دوباره در محفظه‌اش حبس کنند. فیلم از نظر بسیاری از طرفداران ضعیف‌ترین اثر این مجموعه است.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

نفرین زن گریان – ۲۰۱۹ (The Curse of La Llorona) | زمان وقوع: ۱۹۷۳

بر اساس افسانه‌ای مکزیکی درباره‌ی زنی که در حسادت، فرزندانش را غرق می‌کند و روحش سرگردان می‌ماند.
در لس‌آنجلس دهه‌ی ۷۰، مددکاری اجتماعی به نام آنا تیت-گارسیا با این روح روبه‌رو می‌شود. او با کمک پدر پرز (که پیش‌تر در Annabelle ظاهر شده بود) و رافائل اولورا موفق می‌شود روح لا یورونا را نابود کند. اگرچه به لحاظ ارتباط با دنیای احضار جالب است، اما از نظر داستان و ترس چندان موفق نبود.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

احضار ۲ – ۲۰۱۶ ( The Conjuring 2) | زمان وقوع: ۱۹۷۷

این قسمت بر اساس پرونده‌ی «روح خبیث اینفیلد» در لندن ساخته شد. دنباله‌ی نخستین فیلم، یعنی (احضار ۲)، بر اساس پرونده‌ی واقعی “پولترگایست اینفیلد ساخته شده است ماجرایی که میان سال‌های ۱۹۷۷ تا ۱۹۷۹ در اینفیلد، لندن رخ داد و یکی از مشهورترین پرونده‌های ماورایی در تاریخ انگلستان به‌شمار می‌رود.

در این ماجرا، پِگی هاجسون — مادری مجرد با چهار فرزند — صداهای بلند و غیرعادی‌ای از اتاق دخترانش شنید. او بعدها ادعا کرد شاهد بوده است که کشوها خودبه‌خود حرکت کرده‌اند تا درِ اتاق را مسدود کنند و حتی پرده‌ها دور بدنش پیچیده شده‌اند تا خفه‌اش کنند.

برخلاف بسیاری از داستان‌های کلیشه‌ای در فیلم‌های ترسناک، خانواده‌ی هاجسون واقعاً با پلیس تماس گرفتند، و افسران پلیس نیز گزارش دادند که حرکات عجیب و غیرقابل توضیحی در خانه دیده‌اند. یکی از دختران، جانت ۱۱ ساله، ادعا کرد که توسط یک روح شیطانی تسخیر شده است.
اد و لورین وارن نیز برای بررسی پرونده به آن‌جا رفتند، و لورین وارن بعدها این ماجرا را یکی از «وحشتناک‌ترین پرونده‌های دوران کاری‌اش» توصیف کرد.

طبق ضبط‌های صوتی موجود در آرشیو وارن‌ها، جانت با صدای مردی به نام بیل ویلکینز — مردی که گفته می‌شد سال‌ها پیش در همان خانه مرده بود — صحبت می‌کرد. یکی از تصاویر معروف این پرونده نیز عکسی از لحظه‌ی پرواز یا «شناور شدن» ژانت در هوا است که هنوز هم میان محققان ماورایی و شکاکان، بحث‌برانگیز است.

خانواده‌ی هادجسون مورد آزار روح پیرمردی به نام بیل ویلکینز قرار می‌گیرند. وارن‌ها برای تحقیق می‌آیند و می‌فهمند که والاک دوباره پشت ماجراست. لورین با گفتن نام واقعی شیطان، او را شکست می‌دهد. فیلم از نظر روایت و هیجان، یکی از بهترین دنباله‌های ژانر ترسناک محسوب می‌شود.

هرچند درباره‌ی صحت واقعی اتفاقات پرونده‌ی اینفیلد هنوز میان مردم اختلاف‌نظر وجود دارد — عده‌ای باور دارند و عده‌ای نه — اما جانت (یکی از دختران خانواده) در گفت‌وگویی با شبکه‌ی ITV News در سال ۱۹۸۰ (به نقل از Daily Mail) اعتراف کرده بود:

«آره، یکی دو بار پدیده‌ها را جعل کردیم، فقط برای اینکه ببینیم آقای گروس و آقای پلیفِر متوجه می‌شوند یا نه، اما آن‌ها همیشه می‌فهمیدند.»

برخلاف نسخه‌ی سینمایی احضار که در آن وقایع در بازه‌ای کوتاه به اوج و پایان می‌رسند، در واقعیت هیچ نتیجه‌گیری بزرگی رخ نداد. گفته می‌شود خانه‌ی خانواده‌ی هاجسون حدود ۱۸ ماه درگیر فعالیت‌های ماورایی و پدیده‌های غیرقابل توضیح بوده است.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

احضار ۳ – ۲۰۲۱ (The Conjuring: The Devil Made Me Do It) | زمان وقوع: ۱۹۸۱

سومین احضار بر اساس پرونده‌ی واقعی آرن شاین جانسون (Arne Cheyenne Johnson) متهم به قتل ساخته شد. او ادعا کرد توسط نیروهای شیطانی تسخیر شده است. وارن‌ها در این پرونده نیز حضور دارند و تلاش می‌کنند ثابت کنند ارواح در کار بوده‌اند. فیلم سوم به کارگردانی مایکل چاوز (Michael Chaves) ساخته شد.

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا آخرین مراسم نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟ / واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

احضار : آخرین مراسم (۲۰۲۵) The Conjuring: Last Rites — زمان وقوع ۱۹۷۳

ماجرا از سال ۱۹۷۳ آغاز شد، زمانی که جک اسمِرل (الیوت کوان) و جانت اسمِرل (ربکا کالدر) به همراه فرزندانشان و والدین جک به خانه‌ای در وست پیتستون (West Pittston) در ایالت پنسیلوانیا نقل مکان کردند. مدت کوتاهی پس از اسکان، فعالیت‌های ماورایی آغاز شد در ابتدا صداهای عجیب و بوی تعفن شدید، سپس سه ضربه‌ی پشت‌سرهم در راهروها، جیغ‌های وحشتناک و سایه‌های تاریکی که در خانه رفت‌وآمد می‌کردند. خانواده ادعا کردند که یکی از فرزندانشان از پله‌ها پرتاب شد و سگ خانواده مورد حمله‌ی روحی خبیث قرار گرفت.
جک نیز گزارش داد که بارها توسط نیرویی شیطانی مورد آزار جسمی و حتی جنسی قرار گرفته است. س از آن، خانواده از کشیش‌ها خواستند تا خانه‌شان را تقدیس و تطهیر کنند، اما هیچ تغییری حاصل نشد.

در آن زمان، این پرونده توجه گسترده‌ی رسانه‌ها را جلب کرد و همین باعث شد وارن‌ها وارد ماجرا شوند. اد و لورین شب‌هایی را در خانه‌ی اسمِرل‌ها گذراندند و طی تحقیقات خود ضبط‌های صوتی و تصویری انجام دادند که ظاهراً صداهای غیرانسانی، اشیای شناور و حملات فیزیکی را ثبت کرده بود.
وارن‌ها با اسقف کلیسا تماس گرفتند تا چندین مراسم جن‌گیری (Exorcism) انجام شود، اما هیچ‌یک موفقیت‌آمیز نبود. سرانجام، پس از نقل مکان خانواده در سال ۱۹۸۸، پدیده‌های ماورایی به پایان رسید.

جالب است بدانید که این پرونده همان ماجرایی بود که باعث شد جیمز وان — کارگردان دو فیلم نخست برای اولین بار با وارن‌ها آشنا شود، زیرا او فیلم تلویزیونی تسخیرشده (ساخته‌ی ۱۹۹۱) را دیده بود که بر اساس همین وقایع ساخته شده بود.

در فیلم احضار: آخرین مراسم نیز مخاطبان می‌بینند که چگونه جودی، دختر اد و لورین وارن، از فعالیت‌های ماورایی والدینش تحت تأثیر قرار گرفته است.

رتبه‌بندی از بهترین تا بدترین فیلم‌های دنیای احضار :

The Conjuring (۲۰۱۳) – بهترین و استاندارد طلایی مجموعه

Annabelle: Creation (۲۰۱۷) – خاستگاه عالی عروسک

The Conjuring ۲ (۲۰۱۶) – دنباله‌ای قوی و تأثیرگذار

The Nun (۲۰۱۸) – ایده‌ی خوب، اما اجرای ناقص

Annabelle (۲۰۱۴) – متوسط و قابل پیش‌بینی

The Curse of La Llorona (۲۰۱۹) – ناامیدکننده و کم‌ارتباط با مجموعه

Annabelle Comes Home (۲۰۱۹) – ضعیف‌ترین اثر، با داستانی سطحی

(۲۰۲۵) The Conjuring: Last Rites’ (۲۰۲۵) بی روح و از دست رفته

این مطلب به صورت خودکار از این صفحه بارنشر گردیده است

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا «آخرین مراسم» نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟/ واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد!

پایان سرد برای دنیای داغ «احضار»؛ آیا «آخرین مراسم» نقطه‌ مرگ ژانر ترس نوین است؟/ واقعیت یا فریب؟ راز پرونده‌های واقعی پشت فیلم‌های احضار فاش شد! بیشتر بخوانید »

سریال احضار ، تاریخ ‌گذشته و بدموقع

سریال احضار ، تاریخ ‌گذشته و بدموقع



به گزارش خبرنگار مجاهدت به نقل از مشرق،انگار رسم است که اسم فیلم ترسناک یا ماورایی را «احضار» بگذارند. به جز احضار(The Conjuring) ساخته جیمز وان در سال ۲۰۱۴، یک سریال احضار در شبکه نمایش خانگی به کارگردانی رامین عباسی‌زاده در سال ۱۳۹۷ هم ساخته شده است. این شب‌ها شاهد یک «احضار» دیگر در شبکه یک سیما هستیم که کارگردانش را می‌توان پدر سریال‌های ماورایی تلویزیون نامید. علیرضا افخمی که در اوایل دهه ۸۰ با «تب سرد» مشهور شد، در سال ۸۴ و با ساختن «او یک فرشته بود» پرونده جدیدی در ژانر فیلم‌های ماورایی پس از انقلاب باز کرد. او بعدها این راه را با ساختن «پنجمین خورشید» و «پنج کیلومتر تا بهشت» ادامه داد و در این بین البته سریال‌هایی مانند «روز حسرت» یا «اغما» را هم نوشت که دیگران ساختند. دهه ۸۰، اوج محبوبیت این ژانر بود و بازیگرانی مانند بهاره افشاری، حمید گودرزی یا حامد کمیلی به‌خاطر بازی در این نوع سریال‌ها به شهرت و حتی محبوبیت فوق‌العاده‌ای دست پیدا کردند. ۱۰ سال پس از آخرین سریال ماورایی افخمی، این‌بار نوبت به احضار شده تا آن راه را تداوم ببخشد. احضار اما از همان روزهای اول که تیزرهایش پخش شد، واکنش‌هایی را به وجود آورد. استفاده از کلماتی مانند روح یا جن در این تیزرها باعث ایجاد کنجکاوی و حساسیت روی این مجموعه تلویزیونی شده بود.

بیش از یک‌سوم این سریال پخش شده و زمان مناسبی است برای بررسی کیفی آن. هرچند تهیه‌کننده احضار در گفت‌وگو با تسنیم گفته بود که ریتم سریال تندتر می‌شود و مخاطبان باید صبور باشند. این درحالی است که سریال‌های خارجی در ۵ قسمت اول باید تکلیف‌شان را با مخاطب روشن کنند و شبکه‌های تلویزیونی و سرمایه‌گذاران هم بیش از ۵ قسمت به یک مجموعه تلویزیونی مجال نمی‌دهند.

درباره احضار اما چند نکته مطرح است. اول اینکه در ماه مبارک رمضان و در وضعیت فعلی جامعه و مشکلاتی مانند کرونا یا اقتصاد چه ضرورتی برای پخش یک سریال ترسناک یا ماورایی است؟ درست است که اکثر سریال‌های ماورایی تلویزیون در ماه مبارک رمضان پخش شده اما کنار آنها هم یک کار طنز یا کمدی هم حضور داشته و شرایط مانند امروز نبوده است. نسل‌ها به اندازه یک دهه و بلکه بیشتر از آن تغییر کرده‌اند و دیگر نمی‌شود با همان زبان و لحن دهه ۸۰ در روزگار کنونی صحبت کرد. مخاطب امروز فیلم‌های خارجی زیادی را دیده و اولین کارش پس از دیدن قسمت اول هر سریال داخلی، مقایسه‌اش با نمونه خارجی آن است. اگر بپذیریم که اقبال برخی مردم به عرفان‌های کاذب و جادو و احضار روح زیاد شده و باید با آن مقابله کرد، سوال اصلی و مهم این است که ماه رمضان و پس از پخش دو سریال ملودرام، زمان مناسبی برای آن است؟

افخمی درباره دلیل ساخت احضار با اشاره به لوگوی آن گفته بود: «به فتوای اکثر علما برپایی یا شرکت در مجالس احضار روح مذموم و حرام اعلام شده، زیرا اکثریت قریب‌به‌اتفاق چنین مجالسی بر پایه دروغ و فریب‌کاری است. وجود چشم جهان‌بین که یکی از نمادهای فراماسونری است، در لوگوی سریال به تبعات ناخوشایند و ویرانگری اشاره دارد که برای شرکت‌کنندگان در هر محفل و مجلس مخفی و سری ازجمله مجالس احضار به بار خواهد آمد.»

کارگردان احضار در پاسخ به کسانی که به لوگوی سریالش واکنش نشان داده‌اند، گفته است: «کسانی که به فتوای علما ملتزم بوده و مخالف برپایی یا حضور در این‌گونه محافل هستند، مشکلی با لوگوی سریال نخواهند داشت لیکن اشخاصی که برپایی یا شرکت در مجالس احضار ارواح را مباح یا ممدوح بدانند، طبعا با این لوگو مخالفت کرده و نسبت به آن معترض خواهند شد.» افخمی در ادامه هدف و منظورش از ساخت سریال «احضار» را مقابله با همین تفکر و همچنین انذار به مخاطب عنوان کرده تا کسی در چنین مجالسی شرکت نکرده و در این مکان‌ها حضور نیابد تا هم مرتکب گناه نشود و هم تبعات ویرانگر حضور در این محافل دامان او و خانواده‌اش را نگیرد.

به تعبیری قرار است در احضار به خانواده و افراد در بستر یک داستان عاشقانه آموزش داده شود اما مساله مهم‌تر از این توصیه‌ها زمینه داستان و بازیگران یا درواقع نابازیگرانی است که از آنها استفاده شده است. اگر هدف آگاه‌سازی بوده پس این حجم از مانور روی ترسناک بودن و تاکید مکرر روی جن و روح چیست؟ عدم استفاده به‌موقع از درجه‌بندی سنی در برخی سکانس‌ها و انداختن توپ مراقبت به زمین بازی خانواده‌ها چه دلیلی دارد؟

محمودرضا تخشید، تهیه‌کننده احضار به تسنیم گفته است: «یکی از مشکلاتی که ما با برخی مخاطبان خاص‌مان پیدا می‌کنیم اصلا هدف این سریال، ژانر ترسناک نیست. همان‌طور که اول سریال می‌نویسد احضار ژانر معرفتی و ماورایی است. وقتی «اغما» و «۵ کیلومتر تا بهشت» پخش می‌شد مخاطب با همین روح و شیطان و ماجراهایی از این‌دست روبه‌رو می‌شد اما آنجا +۱۴ درج نمی‌شد. به نظرمان می‌آید اینجا بیشتر هدف بحث ماورایی و معرفتی است تا بحث دلهره ایجاد کردن و بیننده را ترساندن!»

این صحبت‌های کارگردان و تهیه‌کننده تناقض کامل دارد با رفتار رسانه‌ای این سریال و حتی شبکه یک سیما با خود مجموعه. اگر ژانر معرفتی و ماورایی(!) است که دلیل تبلیغات گسترده روی عنوان «سریال ترسناک شبکه یک» چیست؟ خوردن قسم حضرت‌عباس برای ژست معلم و مصلح گرفتن این سریال وقتی از آن‌سو دم خروس (دیده شدن به هر قیمتی) آشکار است، بیشتر توی ذوق مخاطب می‌زند. اینکه سازندگان و حتی یک شبکه تکلیفش را با یک سریال و مخاطبانش روشن کند، خواسته چندان سخت و غیرممکنی نیست.

مشکل بعدی سریال احضار، انتخاب بازیگرانش است. سریالی که انتخاب کرده ستاره نداشته باشد و تا اینجا نه‌تنها مشکلی نیست بلکه از این تصمیم حمایت هم می‌شود. اما جایی کار خراب می‌شود که نابازیگران به معنای فنی، به کلیت سریال ضربه زده‌اند. نابازیگرانی که معلوم نیست کیفیت هنری آنها در کجا و چگونه سنجیده شده و آیا کمبود وقت باعث چنین انتخاب‌هایی شده یا عوامل دیگری مانند صرفه‌جویی در آن دخیل بوده است؟ بازیگران دیگر که اتفاقا شناخته‌شده و کاربلد هم هستند در این سریال از کارهای قبلی خودشان ضعیف‌تر ظاهر شده‌اند. مخاطب پس از دوازده، سیزده قسمت حق دارد که با سریال و شخصیت‌هایش ارتباط برقرار کند و کاراکترهای احضار این ویژگی را ندارند. استفاده افراطی از موسیقی و رنگ و سکوت و دود، به‌تنهایی نمی‌تواند باعث تعلیق در یک سریالی شود که به گفته سازنده‌اش، هدف اصلی‌اش روشنگری بوده است.

استفاده از جوان‌ها و رابطه‌های دختر-پسری شاید در دهه ۷۰، طرفداران زیادی در سینما و تلویزیون داشت اما در سال ۱۴۰۰ دیگر شرایط فرق کرده است. جوان‌هایی که در احضار می‌بینیم، با توجه به اشاره‌های مکرر به کرونا، از لحاظ زمانی متعلق به سال گذشته و امسال هستند اما رفتار و گفتار و سبک زندگی‌شان در همان دهه ۷۰ و ۸۰ مانده است. شخصیت‌های سریال احضار که اتفاقا نسبت به شخصیت‌های سریال‌های قبلی افخمی بیشتر هم شده‌اند، در سطح مانده‌اند و مخاطب حتی نسبت به مائده و کامرانی که ظاهرا شخصیت‌های اصلی هستند، شناخت عمیقی ندارد. شخصیت‌ها در حد آدم‌بدها و آدم‌خوب‌ها مانده‌اند و وسط این همه آدم هم قرار است به اعتیاد، عرفان‌های کاذب، عشق‌های نافرجام، مشکلات جوان‌ها، کرونا و مشکلات مالی هم پرداخته شود و همین می‌شود که مخاطب نخ تسبیح را گاهی گم می‌کند.
اگر شبکه یک سیما سال گذشته و با سریال طنز و جذاب «زیرخاکی» موفق بود و لقب پرمخاطب‌ترین سریال ماه مبارک رمضان را به دست آورد امسال اما یک شکست کامل را به دست آورده است و حمایت‌های گاه و بیگاه در قالب مصاحبه و ارائه آمارهای عجیب از تعداد بینندگان آن هم در هفته اول نمی‌تواند وضعیت را بهتر کند.  افخمی در سال‌های قبل نشان داده که قصه‌گفتن را خوب بلد است اما اینجا از یک روایت ساده هم عاجز است و معلوم نیست که چرا اولویتش را روی نصیحت کردن و گاه شعاردادن گذاشته است. زبان الکن سریال در داستان‌گویی باعث شده مخاطب جزیره‌هایی از قصه را بدون ارتباط با هم ببیند و نهایتا در همین جزیره هم گم شود. با اینکه کار کردن در شرایط کرونایی سخت و قابل‌ستایش است اما ضعف‌های فیلمنامه یا بازی‌های به‌شدت بد را نمی‌توان به کرونا ربط داد. احضار برای افخمی یک گام روبه‌عقب است و البته که شبکه یک در سال‌های اخیر و با پخش چند سریال خوب و پرمخاطب مانند «پایتخت»‌ها، «نون.خ»‌ها و «زیرخاکی» توقعات مخاطبان را بالا برده و دیگر نمی‌تواند کار ضعیف تولید و پخش کند. تاریخ انقضای سریال‌هایی مانند احضار با این کیفیت فرم و محتوا گذشته و بدتر از آن زمان پخش نامناسبش است که این ضعف را آشکار می‌کند.

منبع: روزنامه فرهیختگان

سریال احضار ، تاریخ ‌گذشته و بدموقع

منبع خبر

سریال احضار ، تاریخ ‌گذشته و بدموقع بیشتر بخوانید »