فرهنگ دفاع مقدس

به گزارش خبرنگار مجاهدت به نقل از گروه حماسه و جهاد دفاع‌پرس، احمد رحیمی‌زاده در یادداشتی عملکرد دولت‌های نهم تا دوازدهم در قبال امور فرهنگی مرتبط با راهیان نور را تحلیل کرده و به انتظاراتی که از دولت سیزدهم در این مورد می‌رود، اشاره کرده است.

متن یادداشت وی به شرح زیر است:

«فرهنگ به‌ عنوان زیربنای توسعه قلمداد شده و کمتر کسی است که به این نکته باور نداشته باشد که راه توسعه اساسی و زیربنایی جامعه از عرصه فرهنگ می‌گذرد.

مهمترین حوزه‌های فرهنگی در جهان عبارتند از ورزش و تفریحات، گردشگری، هنر‌های تجسمی، صنایع دستی، صوتی و تصویری، رسانه‌های تعاملی، کتاب و مطبوعات، میراث فرهنگی و تاریخی، مراسم‌ها و آیین ها.

در بین تمامی جریان‌های اثرگذار فرهنگی کشور، جریان بزرگ فرهنگی راهیان نور که نحوه شکل گیری آن به فرموده مقام معظم رهبری ابتکاری الهی بوده است، بخش عمده‌ای از عرصه‌ها و حوزه‌های فرهنگی همچون گردشگری، تربیت و آموزش، میراث فرهنگی و تاریخی، مراسم‌ها و آئین‌ها را یکجا در دل خود دارد.

با اطمینان می‌توان گفت که یکی از پرمخاطب‌ترین عرصه‌های فرهنگی کشور با تأثیرگذاری مثبت در فرهنگ عمومی جریان بزرگ فرهنگی، راهیان نور است که از کارآمدترین و مؤثرترین راه‌های استفاده از ثروت غنی و سرچشمه قوی دوران دفاع مقدس است.

موزه‌های طبیعی، سرزمینی و یادمان ها، جاذبه شهدا و موضوعات فرهنگی مرتبط با دفاع مقدس، بستری پاک و مقدس را برای جوانان و نوجوانان این مرز و بوم و سایر نقاط جهان فراهم آورده تا در گذر تاریخی آن با مفاهیم ارزشی جهاد در راه خدا و ایستادگی و مقاومت در برابر سلطه گران جهانی آشنا سازد.

استقبال و حضور چشمگیر مردم در یادمان‌های دفاع مقدس از ابتدای دهه ۱۳۷۰ ه. ش و به ویژه عنایات، تاییدات و بازدید‌های مکرر مقام معظم رهبری و توجه آحاد جامعه به سرزمین نور باعث شد که با هدف ساماندهی، سیاستگداری، هدایت و حمایت از این جریان بزرگ فرهنگی بی‌نظیر، ستاد مرکزی راهیان نور کشور در سال ۱۳۸۴ تأسیس و تمامی دستگاه‌های مرتبط به ویژه دولت در این مجموعه ایفای نقش کنند.

ستاد مرکزی راهیان نور کشور در واقع محل پیوند سه رکن نیرو‌های مسلح، دولت و مجموعه‌های فعال مردمی در امر راهیان نور است که در بخش مربوط به دولت، سه نوع متولی در راهیان نور فعال هستند نماینده تام‌الإختیار رئیس جمهور در این ستاد، نماینده‌های تام‌الإختیار تمامی وزارتخانه‌ها برای پشتیبانی از برنامه‌های متمرکز و استانداران سومین نوع، متولیان دولتی هستند که در قالب شورای هماهنگی راهیان نور وظیفه پشتیبانی از این جریان فرهنگی را بر عهده دارند.

حمایت و پشتیبانی از راهیان نور و نقش هماهنگی بین وزارتخانه‌های مختلف از جمله وظایفی است که دولت با معرفی نماینده تام‌الإختیار رئیس جمهور در ستاد مرکزی راهیان نور کشور عهده دار می‌شود.

در دولت نهم، سید مهدی هاشمی که سرپرستی وزارت کشور در دولت را بر عهده داشت اولین نماینده تام‌الإختیار رئیس جمهور وقت بود که به ستاد مرکزی راهیان نور کشور معرفی شد. در این بازه، ضعف زیرساختی یادمان‌های دفاع مقدس از جمله جاده‌های دسترسی، آب، برق، محل اقامت و اسکان مردم در سرزمین نور کاملا مشهود بود به طوریکه امکانات موجود و غالباً موقت یادمان‌ها پاسخگوی حضور چشمگیر مردم علاقه‌مند نبود.

آشنایی نماینده تام‌الإختیار رئیس جمهور به حوزه‌های عمرانی و زیرساختی، پیگیری‌های موفق در تأمین اعتبار‌های لازم و هماهنگی کامل با سیاست‌های ستاد مرکزی راهیان نور کشور و همچنین حضور سالانه رئیس جمهور و دیگر اعضای هیات دولت نهم در راهیان نور باعث شد که دولت در این دوره تجربه موفقی را در پشتیبانی از راهیان نور به عنوان بزرگترین جریان فرهنگی کشور پشت سر بگذارد.

در دولت دهم برخلاف رویه مثبت دولت قبل با معرفی اسفندیار رحیم مشایی به عنوان نماینده تام‌الإختیار رئیس جمهور وقت در ستاد مرکزی راهیان نور کشور باعث ایجاد حواشی‌های بسیار و کند شدن فرآیند پشتیبانی از راهیان نور شد.

فعالیت دولت دهم، مصادف با احیای یادمان‌های دفاع مقدس و فعال شدن راهیان نور در چهار استان غرب و شمال‌غرب کشور (ایلام، کرمانشاه، کردستان، آذربایجان غربی) در پی درخواست‌های مکرر مردم این منطقه بود.

عدم زیرساخت‌های لازم برای حضور کاروان‌های راهیان نور در این جغرافیای کشور، عدم تعیین زمان مشخص برای بازدید و فراهم نبودن ایجاد و احداث یادمان در این مناطق از عمده‌ترین دلایل عدم توجه به مناطق عملیاتی غرب و شمال‌غرب در سال‌های قبل بود که در این بازه با حضور جهادی مجموعه دست اندرکاران راهیان نور در حال بر طرف شدن بود.

وسعت سرزمینی و تفاوت‌های جغرافیایی، آب و هوایی و قومی – مذهبی مناطق غرب و شمال‌غرب نسبت به سرزمین راهیان نور جنوب کشور نیازمند اقدام و عزم ملی و مشارکت تمامی دستگاه‌ها از جمله پشتیبانی دولت برای احیای سرزمین دفاع مقدس این خطه بود که متاسفانه عدم هماهنگی دولت با سیاست‌های ستاد مرکزی راهیان نور کشور و پرداختن به اولویت هایی چون راهیان نور شمال و لبنان، بحث‌های انحرافی و همچنین عدم حضور رئیس جمهور دولت دهم در دو سال پیاپی آخر فعالیت در سرزمین دفاع مقدس باعث عدم تسریع در تجمیع طرفیت‌های حمایتی و تقویت زیرساختی راهیان نور در این بازه شد.

با شروع دولت یازدهم، حسام‌الدین آشنا به عنوان نماینده تام‌الإختیار رئیس جمهور در ستاد مرکزی راهیان نور کشور معرفی شد. بر خلاف رویه دولت‌های قبل که شخص رئیس جمهور نماینده خود را معرفی می‌کرد، این بار رئیس دفتر ریاست جمهوری، مراتب موافقت رئیس جمهور مبنی بر انتصاب وی به عنوان نماینده خود در راهیان نور را ابلاغ کرد.

در این دوره، با مجاهدت‌های دست اندرکاران راهیان نور و خادمین شهدا و با وجود مشکلات و حمایت‌های حداقلی، این جریان موثر، به بلوغ مناسبی در تمامی حوزه‌ها رسید. راهیان نور دانش آموزی با اعزام سالانه ۱۰ ها هزار دانش آموز به سرزمین دفاع مقدس به ثبات رسید. در زیرساخت‌های موجود در مناطق مورد بازدید و مراکز اسکان راهیان نور تعادل نسبی به وجود آمد، راهیان نور به عنوان میراث ملی _ معنوی کشور ثبت و روز ملی راهیان نور در تقویم رسمی کشور درج و سند ملی راهیان نور تدوین و ابلاغ شد، یادمان‌های دفاع مقدس شناسنامه دار شدند و ۱۰ ها فعالیت موثر دیگر به انجام رسیدند.

به اعتقاد نخبگان و صاحب نظران فرهنگی کشور با حجم پُرشتاب اقدامات صورت گرفته در مجموعه راهیان نور در دهه ۱۳۹۰، وقت آن رسیده بود که دغدغه‌های فرهنگی متولیان مورد پشتیبانی و بهره برداری مردم قرار گیرد که عملا پشتیبانی از این مهم در دولت‌های یازدهم و دوازدهم به فراموشی سپرده شد.

در طول هشت سال فعالیت دولت‌های یازدهم و دوازدهم و بر خلاف دولت‌های قبل، رئیس جمهور در سرزمین دفاع مقدس و در راهیان نور حضور پیدا نکرد و در این دوره علی‌ رغم تلاش‌های صورت گرفته بعضی از وزارتخانه‌ها برای حمایت از زیرساخت‌های سرزمین دفاع مقدس، شاهد کمترین حضور وزیران و اعضای هیات دولت در راهیان نور و ضعیف‌ترین حمایت‌های دولتی در حوزه‌های فرهنگی و نرم افزاری راهیان نور بودیم.

با بیان اجمالی فعالیت دولت‌های قبل در راهیان نور، انتظاراتی که از دولت سیزدهم در زمینه‌های فرهنگی و از جمله حمایت از راهیان نور به عنوان موثرترین اقدام فرهنگی کشور می‌رود، بیشتر از دولت‌های پیشین است.

انتخاب و انتصاب فردی با رویکرد جهادی و انقلابی و آشنا به حوزه دفاع مقدس و راهیان نور به عنوان نماینده تام‌الإختیار رئیس جمهور منتخب در ستاد مرکزی راهیان نور کشور، حضور سالانه رئیس جمهور و اعضای هیات دولت در راهیان نور و در بین مردم در سرزمین دفاع مقدس همچون سال‌ها و ایام قبل از انتخابات ۱۴۰۰، حمایت از سیاست‌های ستاد مرکزی راهیان نور کشور و پشتیبانی از کاروان‌های مردمی راهیان نور می‌تواند زمینه‌ساز تحقق بهره برداری بیشتر انقلاب اسلامی از این سنت حسنه و فناوری نوین استخراج گنج دفاع مقدس شود.»

انتهای پیام/ 118

به گزارش خبرنگار مجاهدت به نقل از خبرنگار فرهنگ و هنر دفاع‌پرس، رضا اسماعیلی دبیر علمی بیست و دومین کنگره شعر دفاع مقدس در نشست اختتامیه این کنگره که امروز (دوشنبه) در موزه انقلاب اسلامی و دفاع‌مقدس برگزار شد، اظهار داشت: کنگره ملی شعر دفاع مقدس از کنگره‌های شاخصی است که از دوران دفاع مقدس و از سال ۱۳۶۵ در دانشگاه شهید چمران اهواز با عنوان کنگره شعر جنگ شکل گرفت و بعد‌ها به عنوان کنگره شعر دفاع مقدس مطرح شد.

وی در خصوص بیست و دومین دوره برگزاری این کنگره افزود: پس از اعلام فراخوان با استقبال شاعران پیشکسوت و جوان مواجه شدیم که اشعار خود را با موضوع دفاع مقدس و ادبیات پایداری به دبیرخانه ارسال کردند. ابتدا آثار در دبیرخانه استانی توسط شاعران شاخص هر استان داوری مقدماتی شد که مجموعا هفت هزار قطعه شعر به دست ما رسید که از آن میان ۹۹۲ شعر به دبیرخانه مرکزی ارسال و پس از داوری در تهران نتایجشان مشخص شده است.

اسماعیلی این کنگره را پیشخوان ادبیات دفاع مقدس و مقاومت دانست و تصریح کرد: کنگره شعر دفاع مقدس از جریان‌ساز‌ترین و فرهنگ‌سازترین کنگره‌های کشوری است که هر سال چشم شاعران به فراخوان این کنگره است تا آثار خود را ارسال کنند. کنگره در احیای ادبیات دفاع مقدس و پایداری اثرگذار بوده و زمینه پایندگی و بالندگی ادبیات دفاع مقدس را فراهم کرده است.

وی در خصوص بخش‌های این کنگره گفت: کنگره در چهار بخش عمومی، مدافعان سلامت، جبهه مقاومت و شهیدان حاج قاسم سلیمانی و فخری‌زاده برگزار شد. بخش عمومی شامل بخش‌های متنوع زیادی از جمله بانوان شهید، کودک و نوجوان، پیوند عاشورا، دفاع مقدس و… است. در بخش کودک و نوجوان شاهد آثار فاخری بودیم که داوران اذعان داشتند بعد گذشت ۴۰ سال از دفاع مقدس این آثار ارزنده هستند.

دبیر کنگره شعر دفاع مقدس بیان کرد: طیفی وجود دارند که می‌گویند دفاع مقدس به سر رسیده و تاریخ مصرف گونه ادبیات پایداری تمام شده، اما آثار ارسالی نشان داد هنوز شاعران دغدغه دارند و این ما هستیم که نتوانستیم به ابعاد مختلف دفاع مقدس بپردازیم و آن را مورد واکاوی قرار دهیم.

وی به وضعیت اشعار ارسالی اشاره و تصریح کرد: شاعران دفاع مقدس ابعاد مختلف حماسه را در اشعار خود مورد بررسی قرار داده بودند. امروز انتظار نداریم شاعران با موضوع جنگ شعر بگویند، این کنگره پوست‌اندازی کرده و به محور‌های جدیدتر می‌پردازد مثل بحث مدافعان حرم یا شهدای سلامت که از محور‌های این کنگره بوده و یکی از وجوه تمایز کنگره امسال، پرداختن به موضوع سرداران شهید حاج قاسم سلیمانی و دکتر محسن فخری‌زاده است.

دبیر کنگره شعر دفاع مقدس افزود: تعصبی در مورد قالب‌های شعری نداشتیم و از شاعران خواستیم بدون محدودیت آثارشان را ارسال کنند. برای اینکه عدالت رعایت شده باشد بخش عمومی را به شعر سنتی، کلاسیک، نیمایی و سپید تقسیم کردیم و داورانی مستقل برای هر بخش مستقل تعیین کردیم.

اسماعیلی بیان داشت: سه برگزیده در بخش عمومی، سه برگزیده در بخش کودک و نوجوان، یک برگزیده در بخش ویژه شهیدان حاج سلیمانی و فخری‌زاده، یک برگزیده در بخش مدافعان سلامت و مجموعا هشت اثر برگزیده معرفی خواهند شد.

وی با اشاره به انتشار آثار برگزیده گفت: یکی از وظایف و رسالت‌های بزرگ کنگره، مستندسازی است و ما نیز اشعار برگزیده را چاپ و منتشر می‌کنیم.

انتهای پیام/ 141

گروه حماسه و جهاد دفاع‌پرس ـ مرضیه کیان؛ برای زنده ماندن، شاید یک هفته نان خشک در آب می‌زدند تا زنده بمانند. خاکی بودن و سادگی‌شان از همان سال ۱۳۵۸ که «نیروی مقاومت بسیج» به فرمان حضرت امام خمینی (ره) تشکیل شد و در دی ماه ۱۳۵۹ به طور قانونی رسمیت یافت، خودنمایی می‌کرد.

از همان موقع که سازمان بسیج به عنوان یکی از سازمان‌های نظامی و زیرمجموعه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران و یکی از مهم‌ترین بازو‌های قدرت جمهوری اسلامی ایران شناخته شد، بسیاری از مردم عادی برای حفاظت از خاک وطنشان خودجوش و پرشور به جبهه‌های دفاع مقدس پا گذاشتند؛ نه درخواست مادی داشتند و نه دنیوی.. آن‌ها طرف حسابشان خدا بود و با او معامله کرده بودند.

از میان آمار‌های متعددی که از تعداد شهدای دفاع مقدس اعلام شده، حدود ۸۵ هزار شهید، بسیجی بودند که حدود ۴۳ درصد از رزمنده‌ها را شامل می‌شدند.

بسیجی بودن وظیفه نیست، بلکه یک حس و شعور درونی است؛ نه لباس خاصی دارد و نه پست و سمت ویژه‌ای! بسیاری از بسیجی‌ها وارد عرصه نبرد شدند و به فرموده حضرت امام خامنه‌ای: «استعداد این‌ها بروز کرد و تبدیل شدند به سرداران بزرگی مثل شهید باقری، مثل شهید کاظمی، مثل شهید بروجردی و دیگران و دیگران و دیگران».

بسیاری هم در عرصه علم وارد شدند و شاید اسمشان در لیست بسیج وجود نداشته باشد، اما خود را بسیجی می‌دانند، که خیلی‌هایشان هم در این راه به شهادت رسیده و جاوید شدند، مثل شهدای هسته‌ای، رضایی‌نژاد، احمدی‌روشن، شهریاری، علی‌محمّدی و دیگران.

رهبر معظم انقلاب اسلامی حضور فعال نیرو‌های بسیجی را در این بیانات به خوبی نشان داده است: «بسیج در باب صدق، امتحان صداقت را داده است؛ در جنگ تحمیلی، در دفاع مقدّس که روزگار سخت کشور بود، بسیج امتحان داد؛ بعد از دوران دفاع مقدّس و قضایای بعد هم تا امروز بسیج همه‌جا امتحان صداقت خودش را داده است.»

نمونه بارز این فرمایش معظم له، آماده بودن همیشگی ساک و کوله‌پشتی نیرو‌های داوطلب بسیجی است که به محض نیاز، پشت کفششان را بالا بکشند و در عرصه‌های بحرانی حضور پیدا می‌کنند؛ از جنگ تحمیلی گرفته تا زلزله و سیل و کمک‌های مومنانه و جنگ در عرصه کرونا! اصلا انگار آرام و قرار داشتن در مرامشان نیست. نباید شک داشت که اگر حضور بسیج مستضعفین در هشت سال دفاع مقدس نبود، امروز سرنوشت کشور چیز دیگری بود.

انتهای پیام/ 112